|
|
Tejaratbank
صفحه ویژه نابینایان و کم بینایان
|
سه شنبه 05 اردیبهشت 1396
معرفی خدمات
    • شما اینجا هستید
         
        • قوانین مرتبط
          افتتاح دو یا چند حساب جاری برای یک شخص
          افتتاح دو یا چند حساب جاری برای یک شخص اعم از حقیقی و حقوقی منع قانونی و آیین نامه ای ندارد ولی متصدیان امور باید پس از توجیه کافی اقدام نمایند

           
          استعلام حسابجاری
          انجام استعلام قبل از افتتاح حساب جاری یا اعطای تسهیلات، یکی از وظایف مهمی است که بانکها مکلف به رعایت ضوابط و مقررات مربوط به آن بوده و انجام سریع و صحیح آن نقش بسیار مهمی در سلامت سیستم پولی و بانکی کشور، جلوگیری از تضییع حقوق آحاد مردم و در نتیجه افزایش اعتماد و اطمینان عمومی به سیستم بانکی دارد.
          شعب بانک در مراحل کار اقدام به استعلام از اداره اطلاعات مستقر در بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران که دارای بانک اطلاعاتی جامع از صاحبان چکهای برگشتی و افراد کلاهبردار که دارای سوابق کیفری می باشند،می نماید. مدت زمان مورد نیاز جهت استعلام 48 ساعت است.
          در خصوص اشخاص حقوقی پس از اطمینان از عدم انحلال شرکت علاوه بر استعلام با نام و مشخصات شرکت، از کلیه اعضاء هیئت مدیره و صاحبان امضاء نیز استعلام بعمل می آید. بدیهی است چنانچه یک یا چند تن از اعضای هیئت مدیره دارای سابقه صدور چک بلامحل باشند، افتتاح حساب جاری بنام شرکت، تا رفع سوء اثر از کلیه سوابق به هیچ عنوان مجاز نمی باشد.
          برای افتتاح حساب مشترک (بنام بیش از یک نفر) استعلام بر اساس مشخصات کلیه افراد متقاضی صورت می پذیرد.
          افتتاح حسابهای جاری دولتی در استانها که در اجرای ماده 76 قانون محاسبات عمومی کشور بنا به تقاضای ذیحسابان دستگاههای دولتی یا معرفی اداره کل خزانه وزارت امور اقتصاد و دارایی در مرکز و یا خزانه معین استانها در خواست می شود، نیازی به استعلام چک برگشتی صاحبان امضاء ندارد.
          پاسخ استعلامهای صورت گرفته از متقاضیان فقط تا یک ماه از تاریخ استعلام دارای اعتبار می باشند. لذا در صورتی که طی مدت مذکور نسبت به افتتاح حساب یا اعطای تسهیلات برای شخص مورد استعلام اقدام نگردد، عمل استعلام می باید مجدداً صورت پذیرد.
          چنانچه فردی دارای سابقه چک برگشتی در بانک مرکزی باشد بر اساس ماده 21 قانون صدور چک، افتتاح حساب تا 3 سال پس از کیفر خواست اکیداً ممنوع می باشد.

           
          تحویل دسته چک
          بابت هر جلد دسته چک مبلغی طی تعرفه سالیانه اخذ و پس از درج نام و نام خانوادگی مشتری و شماره حساب مربوطه در پایین هر برگ، دسته چک تحویل مشتری می گردد.
          تحویل دسته چک صرفا به شخص صاحب حساب امکان پذیر بوده و درصورت در خواست دارنده حساب گیرنده دسته چک می بایستی به بانک معرفی گردد.تحویل دسته چکهای بعد، به مشتری منوط به موارد ذیل می باشد
          الف: دارنده حساب فاقد سابقه چک برگشتی (کسر موجودی) باشد.
          ب:بازگشت حداقل80% لاشه چکهای صادره آخرین دسته چک تحویلی( شعبه می باید از پرداخت کلیه چکهای مربوط به دسته چکهای قبلی اطمینان حاصل نماید.)

           
          انجام امور بانکی توسط وکیل:
          اشخاص حقیقی و حقوقی می توانند انجام کارهای بانکی خود را به وکیل محول نمایند مشروط بر اینکه:
          • وکالتنامه رسمی در دفاتر اسناد رسمی تنظیم شده باشد و انجام کارهای بانکی به طور کامل در وکالتنامه قید گردیده و نسخه ای از آنرا به بانک تسلیم و مشخصات و نمونه امضاء وکیل نیز در کارتهای نمونه امضاء درج گردد.
          • در مورد اشخاص حقوقی انجام کار بانکی شرکت یا اختیارات هر یک از مدیران درصورتی توسط وکیل قابل انجام است که اولاً موضوع وکالت در اساسنامه شرکت پیش بینی شده باشد ثانیاً وکالتنامه رسمی در دفاتر رسمی ثبت و نسخه ای به بانک ارائه و طبق بند الف انجام پذیرد.
            در کلیه مواردی که شعب به استناد وکالتنامه، تقاضای مشتریان (اعم از حقیقی و حقوقی) را جهت افتتاح حساب جاری مورد بررسی قرار می دهند قبل از تحویل دسته چک به این عده از متقاضیان، وضعیت وکیل از نظر وجود یا عدم چک برگشتی از بانک مرکزی استعلام خواهد شد.

           
          نحوه واریز وجه به حسابجاری
          واریز به حساب جاری ممکن است نقدی از طریق صندوق و یا انتقالی از طریق چکهای وصولی و یا از طریق حواله انجام گیرد، واریز وجه به حسابجاری توسط هرکسی امکان پذیر است.

           
          نحوه برداشت از حساب جاری:
          برداشت از حسابجاری به چند طریق انجام می گیرد:
          • توسط چک
            چک را می توان در وجه اشخاص حقیقی و یا حقوقی و یا حامل نیز صادر نمود. دارنده یا ذینفع چک می تواند با ظهرنویسی آنرا به اشخاص دیگر انتقال دهد. آورنده چک ( ارائه دهنده چک به بانک ) درصورتی که از نظر انتقال و ظهرنویسی اشکالی نداشته باشد صاحب چک تلقی می گردد و درصورت ظهرنویسی و ثبت مشخصات کامل خود با ارائه کارت شناسایی ( شناسنامه ، گواهینامه، گذرنامه، کارت ملی و کارت پایان خدمت) می تواند وجه آنرا در صورت موجود بودن وجه در حسابجاری صادر کننده مطالبه نماید. ( طبق آخرین مصوبه مجلس شورای اسلامی خط زدن کلمه "آورنده" در متن چک، هیچگونه محدودیتی در شناسایی گیرنده وجه ایجاد نمی نماید.)
          • برداشت از حسابجاری توسط چک عمومی
            هر شعبه به هزینه خود دسته چکی به نام دسته چک عمومی تهیه و زمانی که مشتریان شعبه نیاز به برداشت از حسابجاری خود را دارند (بدلیل همراه نیاوردن دسته چک و یا تمام شدن دسته چک) از آن استفاده می نمایند. برداشت از حسابجاری به وسیله دسته چک عمومی صرفاً از طریق حساب انجام می گیرد و مشتری مجاز به خارج نمودن برگ دسته چک عمومی از شعبه نمی باشد.

           
          بازداشت وجوه و ارائه اطلاعات به مراجع ذیصلاح:
          علاوه بر مواردی که در قانون چک برای مسدود کردن موجودی حساب مشتریان پیش بینی شده است مراجع صلاحیتدار قضائی می توانند دستور بازداشت موجودی حساب اشخاص حقیقی یا حقوقی را به سود ذینفع اعم از دولت یا اشخاص ثالث صادر نمایند و یا از وضع حساب آنها کسب اطلاع نمایند. بانکها ناگزیر به اجرای احکام صادره یا دستورات قضائی هستند.
          اشخاص و مراجعی که صلاحیت مسدود نمودن یا کسب اطلاع از حساب جاری مشتریان را دارند:
          حسابهای جاری که براساس ضوابط و رعایت کامل مقررات و دستور العملهای بانک مذکور افتتاح گردیده است به ترتیب ذیل قابل انسداد خواهد بود:
          • دستور مراجع قضایی
          • دستور مستقیم بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
          • تقاضای مشتری

          در خصوص بند3 ذکر این نکته ضروری است که در صورتیکه مشتری شخصا تقاضای انسداد حسابجاری خود را بنماید بایستی بقیه چکهای مصرف نشده را به شعبه مسترد نماید.
          در غیر اینصورت و صرفا با اظهار مشتری ، مبنی بر به سرقت رفتن دسته چک و یا مفقود شدن آن،شعبه مجاز به انسداد حسابجاری مشتری نمی باشد و یا اینکه شعبه به صرف اینکه حساب مشتری فعال نبوده و یا اینکه دارای سابقه صدور چک بلامحل می باشد مجاز به مسدود نمودن حساب نمی باشد و در این مورد شعبه حساب مشتری را راکد و یا حسب مورد درگیر تلقی مینماید.

           
          مواردی که باعث عدم پرداخت وجه چک توسط بانک می شود:
          • مندرجات چک طبق قانون حاکم برآن درج نشده باشد.
          • قلم خوردگی داشته و ظهرنویسی (پشت نویسی) مبنی بر صحت آن نشده باشد .
          • چک مدت دار صادر شده باشد.
          • مشتری فاقد موجودی و تعیین اعتبار باشد.
          • ارائه کننده چک به بانک مدارک لازم و قابل قبول ( شناسنامه، گواهینامه، گذرنامه، کدملی و کارت پایان خدمت) را جهت دریافت وجه نداشته باشد و یا درصورت لزوم ظهرنویسی جهت انتقال انجام نشده باشد.
          • مسدود بودن وجوه حساب جاری از طرف مقامات قضایی و ذیصلاح دیگر.
          • اعلام صاحب حساب، ذینفع چک و یا مراجع دیگر مبنی بر مفقودی ، کلاهبرداری ، جعل، سرقت برای چکهای خاص و یا کل دسته چک مشتری.
          • عدم تطبیق امضاء صادرکننده،
          تبصره: صاحب حساب طبق قانون حق ندارد چک را طوری تنظیم نماید که در بانک قابل پرداخت نباشد.

          اقدامات لازم درصورتیکه چک قابل پرداخت نباشد و یا قسمتی از آن قابل پرداخت باشد:
          تقاضای صدور گواهی عدم پرداخت چک
          در موارد ذیل دارنده چک می تواند با ارائه چک به بانک تقاضای صدور گواهی عدم پرداخت نماید.
          • کسر موجودی : هنگام ارائه چک به بانک در حساب صادرکننده به میزان وجه چک موجودی نباشد.
          • حساب جاری صادر کننده چک از طرف مراجع ذیصلاح و یا مراجع قضایی مسدود شده باشد.
          • واحدهای بانک بنا به دلایلی نظیر گشایش اعتبارات اسنادی ، ضمانتنامه ضبط شده و یا بدهکار بودن مشتری به بانک مانده حسابجاری مشتری را مسدود نموده باشند. ( واحدهای بانک می توانند تا 48 ساعت حسابجاری رامسدود نمایند و پس از 48 ساعت باید تعیین تکلیف گردد.)
          • عدم مطابقت امضاء‌ صادرکننده طبق نمونه امضاء موجود در بانک. ( طبق عرف در بانکداری)
          • تقدم تاریخ چک (بانکها ملزم به پرداخت چکهای وعده دار نیستند ، در صورت تقاضای دارنده چک موظف هستند به همان دلیل گواهی عدم پرداخت صادر نمایند.)
          • مخدودش بودن متن چک ، اگر در ظهر چک صحت آن توسط صادرکننده تائید نشده باشد .
          • مغایرت مبلغ عددی و حروفی چک ( در صورتیکه دارنده چک مبلغ کمتر را طلب نماید ، اگر وجه آن در حساب صادر کننده چک موجود باشد و سایر شرایط نیز رعایت گردد مبلغ کمتر قابل پرداخت هست.)
          • بسته بودن حسابجاری مشتری به دلیل صدور چک بلامحل که منجر به صدور کیفر خواست شده باشد ( از طریق بانک مرکزی اعلام می گردد) و یا بسته شدن حسابجاری به دلیل دیگر حتی به تقاضای مشتری، در تمامی موارد فوق به همان دلایل ، بانک باید بنا به تقاضای دارنده چک و یا چکهای ارسال شده توسط سایر بانکها از طریق کلر( کلرینگ ) اقدام به صدور گواهینامه عدم پرداخت نماید.

            چنانچه چک برگشت شده منجر به صدور کیفر خواست گردد بانکها تا سه سال از افتتاح حسابجاری برای فرد مورد نظر خودداری می نماید. چنانچه صادر کننده چک وجه چک بی محل را واریز و یا رضایت دارنده را جلب نماید می تواند مراتب را کتباً از طریق دادگستری به بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران اعلام و بانک مرکزی نیز به بانکها اعلام تا از لیست صادر کنندگان چکهای بلامحل حذف گردد.
          تبصره1: بابت صدور هر برگ اصل گواهینامه عدم پرداخت چک مبلغی طی تعرفه سالیانه از صاحب حساب اخذ خواهد شد.

          تبصره2: برای هر برگ چک صرفاً یکبار گواهینامه عدم پرداخت صادر می گردد لیکن صدور گواهینامه المثنی با مشخصات قبلی بلامانع می باشد.

           
          اقدامات قانونی در رابطه با چک برگشتی:
          قبل از هرگونه اقدام در مورد چک برگشتی توسط مشتری بایستی مندرجات مربوط به فرم برگشتی به مهر و امضاء مسئول شعبه رسیده باشد، در مورد چک به سه طریق می توان اقدام نمود.
          • کیفری
          • حقوقی
          • از طریق اجرای ثبت
          اقدامات کیفری از طریق دادگاههای عمومی:
          الف ) تهیه شکوائیه و تقدیم به دادگاه و پرداخت هزینه به دادگاه براساس تعرفه مصوب.
          ب ) دادگاه پس از دریافت شکوائیه و اخذ هزینه نسبت به صدور اخطاریه برای امضاء کننده چک و ابلاغ آن اقدام و درصورت عدم پرداخت وجه چک نسبت به صدور برگ جلب متهم اقدام خواهد نمود.
          ج ) اخذ برگ جلب امضاء کننده چک .
          د ) مراجعه دارنده چک (ذینفع) به نیروی انتظامی محل و هماهنگی در جهت دستگیری متهم.
          هـ ) صدور کیفر خواست و ارسال به دادگاه و تعیین وقت رسیدگی به اتهام.
          اقدام حقوقی راجع به چک:
          در این روش تهیه و تنظیم و تقدیم دادخواست به دادگاه با پرداخت هزینه های مربوطه با توجه به خواسته همانند سفته اقدام خواهد شد.

          اقدام از طریق اجرای ثبت:
          با مراجعه به ثبت محل، درخواست صدور اجرائیه بمبلغ مورد مطالبه بعمل می آید، اجرائیه صادره از طریق ثبت محل به مدیون ابلاغ و سپس پیگیری اجرائیه بعهده بستانکار می باشد، در هریک از مراحل فوق وصول مطالبات بانک منوط به شناسائی و معرفی اموال بدهکار به دادگاه و یا اجرای ثبت و توقیف آن جهت سایر مراحل قانونی خواهد بود.


          پرداخت قسمتی از وجه چک: در صورتی که موجودی حساب صادرکننده چک نزد بانک کمتر از مبلغ مندرج در چک باشد، دارنده چک حق دارد میزان موجود را سئوال نماید و یا مبلغ موجودی را نقداً اخذ و نسبت به باقیمانده وجه چک تقاضای گواهی عدم پرداخت نماید.
          در صورتیکه دارنده چک بخواهد وجه موجود در حساب جاری صادرکننده چک را دریافت و نسبت به بقیه آن گواهی عدم پرداخت اخذ نماید، بانک مکلف است مبلغ موجود در حساب را به دارنده چک طی سند پرداخت نقدی بپردازد. دارنده چک باید ضمن درج مشخصات کامل شناسنامه ای و آدرس و امضاء در ظهر چک و سند بانک وقید نمودن مبلغ دریافتی چک را به بانک تسلیم نماید. بانک مکلف است مبلغ موجود در حساب را به دارنده چک طی سند پرداخت نقدی پرداخت و نسبت به بقیه مبلغ که کسر موجودی محسوب می گردد گواهینامه ای مشتمل بر مشخصات چک و مبلغی که پرداخت نشده صادر و به دارنده چک تحویل نماید.
          چک مزبور نسبت به مبلغی که پرداخت نشده بی محل محسوب و گواهینامه بانک در این مورد برای دارنده چک جانشین اصل چک خواهد بود و در صورت مراجعه مجدد دارنده این نوع گواهینامه و موجود بودن وجه کسری در حساب صادرکننده چک، بانک مکلف است با اخذ گواهینامه مربوطه وجه آنرا از حساب صادرکننده برداشت و به ذینفع پرداخت نماید، این امر می تواند چندین بار صورت پذیرد.
          نحوه عمل در شعبه بدین صورت است که اصل چک از آورنده پس از تشریفات ظهرنویسی و گواهی امضاء که قبلاً گفته شد اخذ و مبلغ موجودی در حساب صادرکننده ، با صدور یک نسخه سند پرداخت نقدی و اخذ امضاء از ذینفع به دارنده چک پرداخت می گردد و نسخه مذکور به ضمیمه اصل چک برای مراجعات بعدی در شعبه باقی می ماند و نسبت به مبلغ کسری گواهینامه صادر گردد . اگر دارنده این گواهینامه مجدداً به بانک مراجعه نماید و در حساب صادرکننده چک هم موجودی به میزان مبلغ مندرج در گواهینامه باشد باید با دریافت گواهینامه صادره ، سند پرداخت طبق روش مندرج در فوق صادر گردد. مجوز پرداخت نسبت به مبلغ باید از مسئولین ذیربط شعبه اخذ شود و هنگام صدور سند پرداخت باید تمامی مشخصات چک در آن درج و مثل یک سند پرداخت نقدی از هرجهت کنترل وامضاء اخذ گردد.

           
          اقدامات لازم برای رفع سوء اثر از چک های برگشتی:
          مشتریان جهت رفع سوء اثر از چک هایی که بدلیل کسر موجودی، فقدان موجودی، بسته بودن حساب و مسدودی حساب از طریق مراجعه قانونی، گواهی عدم پرداخت برای آنان صادر گردیده، می بایستی یکی از مدارک ذیل را به شعبه مربوطه تحویل نمایند:
          ارائه تصویر صورتحسابی که متضمن انعکاس پاس شدن چک برگشت خورده از حساب جاری باشد
          • ارائه لاشه چک برگشت شده .
          • ارائه رضایت نامه گواهی شده توسط دفتر اسناد رسمی، از شخصی که گواهینامه عدم پرداخت به نام او صادر شده است.
          • مسدود نمودن مبلغ چک برگشت شده در حساب بمدت 2 سال.
          • گواهی ذیحسابی شرکتهای دولتی از قبیل:
          • وزارتخانه ها: رسیدامورمالی وزارتخانه باتائیدمعاونت اداری مالی وزارت متبوعه
          • وزارت اموراقتصادی ودارائی :رسیدحوزه مالیاتی با تائیدممیزکل
          • شرکتهای دولتی که حداقل 51 درصدسهام آنهامتعلق به دولت می باشند: رسیدامورمالی باامضاء ذیحساب و تائید مدیرعامل شرکت
          • شهرداریها: رسید امورمالی با تائید شهردار منطقه
          • دانشگاههاوموسسات آموزش عالی دولتی: رسیدامورمالی باتائیدمعاونت اداری مالی دانشکده ویاموسسه مربوطه
          • دبیرستانهاودبستانهاو موسسات آموزشی فنی وحرفه ای دولتی: رسید موسسه آموزشی باتائیدرئیس مناطق آموزش وپرورش مربوطه
          • نهادهای عمومی وانقلاب: رسیدامورمالی باتائیدبالاترین مقام اجرائی نهادذیربط

          شعب مدارک فوق را بایستی بانضمام صورتحساب مشتری برای مدیریت منطقه ارسال و در نهایت اطلاعات جهت رفع سوء اثر به بانک مرکزی ارسال گردد.
          بمنظور رفع سوء اثر بابت هر برگ چک طبق تعرفه سالیانه که از سوی بانک مرکزی اعلام می گردد، کارمزد از مشتری اخذ و به حساب درآمد شعبه منظور خواهد شد

           
          بستن حساب جاری:
          • بنا به درخواست مشتری
          • بنا به درخواست مقامات ذیصلاح
          • داشتن بیش از یک چک برگشتی که منتهی به صدور کیفر خواست شده باشد تا سه سال


           
          فوت مشتری :
          فوت اشخاص حقیقی موجب ختم حساب می شود. به محض اطلاع از فوت انجام عملیات بانکی در حساب متوفی متوقف می گردد. پرداخت چکهای صادره متوفی تا قبل از تاریخ فوت هیچگونه مسئولیتی برای بانک ایجاد نمی نماید.
          (تاریخ صدور چک بر طبق ضوابط صحیح باشد و پس از آگاهی کامل و تعیین تاریخ قطعی صاحب حساب ، پرداخت وجه چکهایی که تاریخ صدور آن قبل از تاریخ فوت باشد مانعی ندارد ولی بعد از آن پرداخت نخواهد شد.)
          بانکها وسایر موسسات مجاز نخواهد بود به مفاد وصیتنامه ای ترتیب اثر دهند، مگر اینکه گواهینامه اداره دارائی مبنی بر اینکه وصیتنامه مزبور از طرف وصی یا وارث به اداره دارائی تسلیم شده است ارائه شود.
          ‹‹ بانکها و شرکتها و موسسات و اشخاصی که وجوه نقد یا سفته یا جواهر یا سهام یا سهم الشرکه و یا هر نوع مال دیگر از متوفی نزد خود دارند مجاز نخواهد بود آن را به وارث یا وصی حسب مورد تسلیم و یا بنام آنان ثبت نمایند مگر اینکه گواهینامه واریز مالیات بر ارث ارائه گردد.››

          پرداخت وجه به وراث وزارت امور اقتصادی و دارائی طی بخشنامه به بانکها اجازه داده است که تا مبلغ مصوب در هر سال را از موجودی حساب متوفی به وراث درجه اول آن بدون ارائه انحصار وراثت جهت هزینه های دفن و مراسم سوگواری پرداخت نمایند بشرط اینکه پس از پرداخت مراتب را به اداره دارائی محل اطلاع دهند .
          بقیه موجودی متوفی در بانک درصورتی به وراث پرداخت می گردد که مدارک ذیل را ارائه دهند.
          • گواهی حصر وراثت
          • مفاصا حساب مالیات بر ارث که موجودی حساب متوفی در آن درج شده باشد.
          • ارائه شناسنامه عکس دار وراث
          در هر صورت بانک به محض اطلاع از فوت مشتری باید موارد ذیل را انجام دهد.
          درصورت عدم مراجعه وراث ، موجودی حسابهای متوفی را مسدود و به حساب بستانکاران موقت فوت شدگان انتقال دهند.
          در خصوص حساب مشترک بانک موظف است در صورت اطلاع از فوت هر یک از شرکاء سهم متوفی را به حساب بستانکاران موقت فوت شدگان منتقل و تا تعیین تکلیف نهایی در همان حساب نگهداری نماید.

          دیون موجل (بدهی که سررسید آن نرسیده):
          درصورت فوت مشتری که دیون موجل متوفی حال می شود و بانک به استناد شرایط عمومی حساب جاری دیون موجل خود را حال تلقی و از حساب متوفی برداشت می نماید.